FATİH SULTAN MEHMED’in İstanbul’u fethinin ardından kılıç hakkı olarak camiye çevrilen daha sonra müze yapılan İstanbul’daki Ayasofya Camii için beklenmeye devam edilirken, büyük dedesi Orhan Gazi’nin İznik’i fethinin ardından camiye çevirdiği daha sonra uzun zaman müze olarak kullanılan İznik Ayasofya, Diyanet İşleri Başkanlığı’nın talebi, Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün ‘olur’u ile 2011 yılından bu yana cami olarak kullanılıyor.

MAHKEMEYE GEREK YOK, VAKIFLAR GENEL MÜDÜRÜLÜĞÜ AÇTI 

İsimleri de hikâyeleri de aynı iki Ayasofya için uygulanan farklı prosedürler dikkat çekiyor. İstanbul’un fethinden sonra Fatih Sultan Mehmet tarafından camiye dönüştürülen Ayasofya, 1934’te kapısına vurulan zincir sonrası hâlâ mahzun. Son kararı Danıştay’ın vereceği tarihi yapının ibadete açılması için heyecanlı bekleyiş sürerken, Orhan Gazi’nin 1331 yılında Bursa’nın İznik ilçesini fethi sonrası kiliseden camiye dönüştürdüğü, 2007 yılında müze olup Diyanet İşleri Başkanlığı’nın talebi üzerine Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün ‘olur’u ile 2011 yılında camiye çevrilen İznik Ayasofya’da 9 yıldır Müslümanlar namaz kılıyor.

Pandemi süresi boyunca ibadete ara verilen İznik Ayasofya Orhan Camii’nde ilk Cuma namazı için vatandaşlar bir araya geldiler, İstanbul Ayasofya Camii’nin açılması için talepte bulundular…

MÜZE TABELASI KALDIRILDI, CAMİ TABELASI ASILDI 

Orhan Gazi tarafından İznik’in fethiyle 1331 yılında camiye dönüştürülen yapı, Kanuni Sultan Süleyman döneminde Mimar Sinan tarafından yenilendi. 1935’lerde Alman Arkeoloji Enstitüsü uzmanları bazı sondajlar yaptılar, 1953’te içindeki kalın toprak tabakası müzeler idaresince kaldırıldı.

Son yıllarda duvarlarda bazı takviyeler yapıldı içi ve etrafı temizlendi ve bina öylece muhafaza altına alındı. 1979-1981 yıllarında çevresindeki topraktan arındırılan yapının bütünü ve 1985’te güney doğusundaki mezar şapeli olan ek yapısı ortaya çıkarıldı.

Minareye çevrilen eski çan kulesi minare olarak restore edildi ve 2007’de müze olarak hizmet vermeye başladı. Mülkiyeti Orhan Gazi Vakfı’na ait olan ve günümüzde Orhan Camii olarak bilinen ve Diyanet İşleri Başkanlığı’nın talebini değerlendiren Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün ‘olur’unun ardından tarihi yapı 2011 yılında camiye çevrildi.

Tarihi binanın önündeki ‘Ayasofya Müzesi’ yazılı tabela da kaldırılarak yerine ‘Ayasofya (Orhan) Camii’ tabelası konuldu. İznik Müftülüğü tarafından imam ataması yapılan camide 9 yıldır ibadet yapılabiliyor.

Kaynak: Milli Gazete